Gniazdko

Jak ustalić wartość początkową środka trwałego?

Ustalenie wartości początkowej środka trwałego nie jest sprawą łatwą ze względu na fakt wielu metod dokonywania wyceny danego aktywa. Sytuację dodatkowo komplikuje fakt bezpośredniego wpływu tej wartości na wysokość zobowiązania z tytułu podatku dochodowego.

Obliczenie kwoty podatku dochodowego związane jest z ustaleniem wartości odpisów amortyzacyjnych środka trwałego, zwiększających koszty uzyskania przychodów, co w konsekwencji wywiera istotny wpływ na podstawę opodatkowania i wysokość zobowiązania podatkowego, które podatnik musi odprowadzić do urzędu skarbowego. Ta z pozoru łatwa czynność często nastręcza podatnikom wielu problemów. Wynika to przede wszystkim z kilku dopuszczalnych metod ustalania wartości początkowej danego aktywa. Zastosowanie konkretnego z nich uzależnione jest przede wszystkim od sposobu nabycia środka trwałego.
Środek trwały nabyty w drodze zakupu
Wartość początkową środków trwałych, uzyskanych w drodze odpłatnego nabycia, określa się
na podstawie ceny ich zakupu. Wartość tę stanowi kwota należna sprzedawcy, powiększona
o ewentualne koszty związane z zakupem, pod warunkiem, że zostały poniesione do dnia przekazania danego środka do użytkowania. Mogą to być koszty transportu, ubezpieczenia w drodze, koszty montażu, jak również różnego rodzaju opłaty notarialne, prowizje. Warto podkreślić, że w przypadku kiedy nabycie środka trwałego nastąpiło w drodze importu, wartość początkową zwiększają również opłaty z tytułu cła i podatku akcyzowego.
Przedsiębiorca powinien pamiętać, że w sytuacji gdy, niemożliwe jest ustalenie ceny, za wartość początkową przyjmuje się cenę rynkową aktywów tego samego rodzaju i gatunku, co dany środek trwały.
Środek trwały wytworzony we własnym zakresie
W przypadku, gdy przyjmowany do ewidencji jest środek trwały, który został wytworzony przez przedsiębiorstwo we własnym zakresie, jego wartość początkową stanowi koszt jego wytworzenia. Pod pojęciem kosztu wytworzenia należy rozumieć różnego rodzaju koszty poniesione na zakup materiałów, usług, wynagrodzeń pracowników oraz inne poniesione koszty, dające się zaliczyć do wartości wytworzonych środków trwałych. Należy jednakże pamiętać, że do wartości tej nie zalicza się kosztów pracy własnej podatnika, jego małżonka i małoletnich dzieci.
Ponadto warto zauważyć, że w celu sfinansowania wytworzenia niezbędnego aktywa, bardzo często używa się zewnętrznego źródła finansowania, w postaci kredytu bankowego. W takim przypadku wartość początkową należy powiększyć również o wydatki związane z odsetkami i różnego rodzaju prowizjami bankowymi, pod warunkiem, że zostały naliczone do dnia przekazania środka trwałego do użytkowania.
Jeżeli jednak nie jest możliwe ustalenie kosztu wytworzenia, wartość początkową środka trwałego ustala się na podstawie wyceny dokonanej przez biegłego.

Nieodpłatne nabycie środka trwałego
W sytuacji, gdy nabycie środka trwałego nie wiązało się z poniesieniem jakichkolwiek kosztów zakupu, na przykład w drodze darowizny lub spadku, wartość początkową ustala się w oparciu o jego wartość rynkową z dnia nabycia. Pewnym odstępstwem od tej generalnej zasady jest określenie w umowie o nieodpłatnym przekazaniu wartości danego aktywa trwałego w kwocie niższej niż oszacowana wartość rynkowa.
W obu tych przypadkach należy pamiętać, że podatnikowi przysługuje prawo podwyższenia wartości początkowej o wydatki poniesione w celu ewentualnego montażu czy przystosowania środka trwałego, ale tylko te, które zostały poniesione do momentu oddania go do użytkowania.
Aport środków trwałych
Wartość początkową środka trwałego, wniesionego aportem do spółki osobowej ustala się jako sumę wydatków poniesionych na jego nabycie albo wytworzenie we własnym zakresie przez wspólnika spółki osobowej. Należy jednak zaznaczyć, że taka procedura dotyczy tylko środków trwałych, które nie podlegały do tej pory odpisom amortyzacyjnym, a także nie zostały zaliczone wcześniej do kosztów podatkowych w jakiejkolwiek formie.
W przypadku, gdy przedmiot wkładu podlegał już odpisom amortyzacyjnym, jego wartość początkową określa się jako wartość od której dokonywane były odpisy amortyzacyjne, pomniejszoną o sumę tych odpisów.
Tak jak w innych przypadkach, jeżeli nie jest możliwe ustalenie wydatków na nabycie przedmiotu aportu lub kosztu jego wytworzenia, za wartość początkową należy przyjąć jego cenę rynkową.
Środki trwałe otrzymywane w związku z likwidacją osoby prawnej
Środki trwałe otrzymane w związku z likwidacją osoby prawnej wycenia się w wartości początkowej określonej w ewidencji środków trwałych.
Należy jednak pamiętać, że zasady tej nie stosuje się w odniesieniu do środków trwałych, uprzednio wniesionych do osoby prawnej jako wkłady niepieniężne w postaci przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części. W takim przypadku wartość początkową aktywów ustala się w wysokości wartości początkowej uwzględnionej w ewidencji podmiotu gospodarczego.
Adam Bujalski, księgowy Tax Care

Jakie są zasady deklarowania oraz wpłaty podatku od środków transportowych?

Ustalenie właściwej kwoty podatku należnego od pojazdów, których łączna masa przekracza 3,5 tony zależy od przyjętej stawki podatku. Jej wysokość może się wahać, ze względu na lokalny charakter tego podatku. O zapłacie podatku trzeba pamiętać dwa razy w roku – do 15 lutego i 15 września.

Podatnicy, będący właścicielami pojazdów zakwalifikowanych w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, podlegają opodatkowaniu lokalnym podatkiem od środków transportowych. Ustalenie wysokości daniny należnej fiskusowi zależy w dużym stopniu od zarządzeń jednostki samorządu terytorialnego, jakim jest gmina. W jaki sposób podatnik powinien rozliczyć się z tytułu posiadanego przez niego środka transportowego?
Nie od każdego samochodu podatek
Podatnik powinien pamiętać o szczegółowych wytycznych, pozwalających na zakwalifikowanie danego pojazdu do środków transportowych, podlegających opodatkowaniu. Przede wszystkim należą do nich samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów powyżej 3,5 tony, a także przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym mają dopuszczalną masę całkowitą od 7 ton wzwyż. Wyjątkiem od tej zasady są pojazdy związane wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego, jak również autobusy, które nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych.
Kto zobowiązany jest do płacenia podatku od środków transportowych?
Obowiązek podatkowy z tytułu podatku od środków transportowych ciąży na osobach fizycznych,
jak również osobach prawnych będących właścicielami środków transportowych określonych w ustawie. Ponadto, warto zaznaczyć, że jako właścicieli traktuje się również jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, na które środek transportowy jest zarejestrowany, a także posiadaczy środków transportowych, które zostały zarejestrowane w Polsce jako powierzone podmiotowi polskiemu przez zagraniczną osobę fizyczną lub prawną.
W przypadku, gdy dany pojazd stanowi współwłasność, obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. W przypadku zmiany właściciela zarejestrowanego środka transportowego obowiązek podatkowy ciąży na uprzednim właścicielu do końca miesiąca, w którym nastąpiło przeniesienie własności.
Obowiązek podatkowy
W myśl zapisu ustawy o podatkach lokalnych obowiązek podatkowy z tytułu posiadania środków transportowych powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto w przypadku nabycia pojazdu już zarejestrowanego od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty. Warto zauważyć, że regulacjom tym podlegają środki transportowe dopuszczone ponownie do ruchu po upływie okresu, na jaki została wydana decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu tego pojazdu z ruchu.
Omawiany obowiązek podatkowy wygasa z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został wyrejestrowany lub wydana została decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, lub z końcem miesiąca, w którym upłynął czas, na który pojazd powierzono.

Podatek od środków transportowych to podatek lokalny
Warto pamiętać o tym, że podatek od środków transportowych, to specyficzne zobowiązanie podatkowe o charakterze lokalnym, stanowiące dochód gminy. To rada gminy co roku ustala jego stawki, z tym że ich wysokość nie może przekroczyć tych określonych w ustawie (są to stawki maksymalne). Oznacza to, że wysokość stawek może różnić się w poszczególnych jednostkach administracyjnych. Ponadto bardzo często jest ona uzależniona od rocznika produkcji, liczby miejsc do siedzenia oraz wpływu na środowisko naturalne środka transportowego, podlegającego opodatkowaniu.
Terminy płatności
Podatek od środków transportowych podatnik zobowiązany jest uiścić w dwóch ratach – do 15 lutego i do 15 września każdego roku. Ponadto, do 15 lutego podatnicy zobowiązani są do złożenia właściwemu organowi podatkowemu deklaracji, dotyczącej kwoty podatku od środków transportowych na dany rok podatkowy.
Inaczej sytuacja wygląda gdy obowiązek podatkowy powstał w trakcie roku. Gdy pojazd został zarejestrowany w lutym obowiązek podatkowy powstaje 1 marca. Wtedy podatek trzeba zapłacić w ciągu 14 dni (I rata) i do 15 września (II rata). Takie terminy obowiązują bowiem gdy obowiązek podatkowy powstał po 1 lutym a przed 1 września danego roku. Jeżeli natomiast obowiązek podatkowy powstał od dnia 1 września podatek jest płatny jednorazowo w terminie 14 dni. W kolejnych latach trzeba pilnować podstawowych terminów – do 15 lutego i do 15 września.

Uwaga! Jeżeli obowiązek podatkowy powstał lub wygasł w ciągu roku, podatek za ten rok ustala się proporcjonalnie do liczby miesięcy, w których istniał obowiązek.

Po tym terminie w razie wystąpienia jakichkolwiek okoliczności mających wpływ na powstanie lub wygaśnięcie obowiązku podatkowego, lub zmianę miejsca zamieszkania, lub siedziby należy w terminie 14 dni od dnia zaistnienia tych zdarzeń, uaktualnić informacje zawarte w deklaracji podatkowej.
Rada gminy może ponadto wprowadzić ułatwienia w zakresie składania deklaracji na podatek od środków transportowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jednakże musi to nastąpić w drodze uchwały.

Małgorzata Jawińska, księgowa Tax Care

Jakie są zasady ustalania stawek podatku od środków transportowych?

Podatek od środków transportowych stanowi lokalne zobowiązanie względem samorządu terytorialnego, jakim jest gmina. Podatnicy, na których zarejestrowany jest dany pojazd, zobowiązani są do ustalania i wnoszenia opłat według stawek ustalonych przez gminę. Wysokość zobowiązania zależy więc od m

Podatek od środków transportowych stanowi lokalne zobowiązanie podatkowe z tytułu użytkowania określonych w ustawie pojazdów. Podatnicy, na których zarejestrowany jest dany pojazd zobowiązani są do uregulowania, ciążącego na nich podatku w dwóch ratach płatnych 15 lutego i 15 września. Dodatkowo, w pierwszym wymienionym terminie muszą złożyć w odpowiednim organie deklarację podatkową, określającą wartość podatku.
Wysokość stawek podatku określa Rada Gminy
Wysokość zobowiązania podatkowego ustalana jest na podstawie stawek podatkowych, obowiązujących na terenie danej gminy. Fakt, że to Rada Gminy wydaje stosowną uchwałę w sprawie stawek obowiązujących na terenie danej jednostki terytorialnej, skutkuje tym, że ich wysokość może różnić się w różnych gminach. Często jest uzależniona od dodatkowych właściwości pojazdu. Należą do nich przede wszystkim rocznik produkcji, liczba miejsc do siedzenia oraz wpływ na środowisko naturalne środka transportowego, podlegającego opodatkowaniu.
W celu przedstawienia opisanej wyżej różnorodności wartości stawek podatku od środków transportowych przyjętych na terenie poszczególnych gmin, warto porównać wysokość podatku, jaki w 2012 roku będzie trzeba zapłacić w związku z posiadaniem pojazdu zakwalifikowanego jako ciężarowy w świetle ustawy o opłatach i podatkach lokalnych.
I tak w Krakowie, właściciele samochodów ciężarowych o dopuszczalnej masie całkowitej od 3,5 ton do 5,5 tony zapłacą kwotę równą 554,00 zł lub 276,00 zł (gdy pojazd spełnia warunki normy czystości spalin EURO 5 lub EURO 6). Natomiast w Łodzi podatnik zobowiązany jest odprowadzić podatek w wysokości 510,00 zł lub 750,00 zł (w zależności od norm czystości spalania). Dużym zaskoczeniem może wydawać się stawka podatku przewidziana w Warszawie, gdyż wynosi ona 519,00 zł.
Górne dolne granice w ustawie
Górne granice stawek określa co prawda ustawa ale wskazuje jednocześnie, że to minister finansów ostatecznie podaje jej wysokość na dany rok. Stawki ogłaszane przez ministra w obwieszczeniu odpowiadają wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku, w którym stawki ulegają zmianie (zmiana dotyczy roku następnego), w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. Jednocześnie załącznik do ustawy określa minimalne stawki dla niektórych pojazdów.
Te swoistego rodzaju widełki cenowe, mają na celu ograniczenie pełnej dowolności określania wysokości kwot należnych przez jednostki samorządu terytorialnego, dla którego wpływy z podatków stanowią główne źródło dochodu.
Przykładowe maksymalne stawki obowiązujące w 2012 roku:
- samochód ciężarowy powyżej 3,5 tony do 5,5 tony – 779,68 zł
- powyżej 5,5 tony do 9 ton – 1.300,71 zł
- powyżej 9 ton – 1.560,84 zł
W razie braku uchwały rady gminy stawki z ubiegłego roku
Rozważając problem ustalanie stawek, na podstawie których oblicza się zobowiązanie z tytułu podatku od środków transportu trzeba pamiętać, że w sytuacji, gdy rada gminy nie uchwali stawek podatków lub opłat lokalnych na dany rok podatkowy, stosuje się stawki obowiązujące w roku poprzednim.

Iwona Cackowska, księgowa Tax Care

Składki ZUS wyższe prawie o 10%

Za kilka dni mija termin zapłaty wyższych składek ZUS przez przedsiębiorców. W tym roku ich miesięczne obciążenia wzrosną o 9,6% w porównaniu ze składkami płaconymi za ubiegły rok. Uwaga! Przelew w dotychczasowej, niższej kwocie pozbawi przedsiębiorcę prawa do zasiłku chorobowego.

W piątek 10 lutego mija termin zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne dla przedsiębiorców za styczeń. Niestety, sporo wyższych niż te, które prowadzący działalność płacili w ubiegłym roku. Minimalne składki przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą rosną bowiem łącznie o ponad 43 zł miesięcznie (4,9%) – do 933,45 złotych. Podwyżka nie ominie także rozpoczynających działalność, którzy przez dwa lata od startu w biznesie mają prawo do niższych składek ZUS – w ich przypadku miesięczne obciążenia z tego tytułu rosną łącznie o ponad 21 zł miesięcznie (5,8%), do 387,94 złotych.

Rosną składki, bo rosną wskaźniki
Z tego typu podwyżką przedsiębiorcy muszą liczyć się co roku, ze względu na wzrost wskaźników (przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto oraz przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw z IV kw.2011 r.), według których ustalana jest tzw. podstawa wymiaru składek dla przedsiębiorców. Wyznaczona w ten sposób podstawa obowiązuje przez cały kolejny rok.

W marcu kolejna podwyżka
W tym roku będzie jednak inaczej, ponieważ już za miesiąc przedsiębiorców czeka kolejna podwyżka składek. Podstawa wymiaru składek za luty-grudzień 2012 r. pozostaje taka sama, jak w przypadku składek za styczeń, ale aż o 2 pkt procentowe rośnie składka rentowa – taką podwyżkę zapowiedział kilka miesięcy temu w swoim expose premier Donald Tusk. W efekcie już od marca minimalne miesięczne składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne będą kosztować przedsiębiorców ponad 85 zł więcej w porównaniu z tymi, które obowiązywały w ubiegłym roku. A to oznacza, że ich miesięczne obciążenia będą wyższe aż o 9,6 procent. Z kolei rozpoczynający działalność, z prawem do preferencyjnego, niższego ZUS, muszą się liczyć z podwyżką sięgającą ponad 30 zł miesięcznie, czyli o 8,3% (w porównaniu z ubiegłym rokiem).

 

Minimalne miesięczne składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne przedsiębiorców

 

Rodzaj ubezpieczenia (% podstawy wymiaru)	Składki za styczeń 2012 r. (w zł)	Miesięczne składki w okresie luty-grudzień 2012 r. (w zł)
Emerytalne (19,52%)	412,97	412,97
Rentowe (6% – za styczeń, 8% – za luty-grudzień)	126,94	169,25
Chorobowe (2,45%)	51,83	51,83
Wypadkowe (1,67%*)	35,33	35,33
Fundusz Pracy (2,45%)	51,83	51,83
Zdrowotne (9%)	254,55	254,55
Razem	933,45 zł	975,76 zł

* dla firm, które w 2011 r. zgłosiły do ubezpieczenia wypadkowego nie więcej niż 9 osób

Minimalne miesięczne składki na ubezpieczenia społeczne (tzw. ZUS preferencyjny) i zdrowotne przedsiębiorców rozpoczynających działalność

 

Rodzaj ubezpieczenia (% podstawy wymiaru)	Składki za styczeń 2012 (w zł)	Miesięczne składki w okresie luty-grudzień 2012 (w zł)
Emerytalne (19,52%)	87,84	87,84
Rentowe (6% – za styczeń, 8% – za luty-grudzień)	27	36
Chorobowe (2,45%)	11,03	11,03
Wypadkowe (1,67%*)	7,52	7,52
Zdrowotne (9%)	254,55	254,55
Razem	387,94 zł	396,94 zł

 

* dla firm, które w 2011 r. zgłosiły do ubezpieczenia wypadkowego nie więcej niż 9 osób

Przedsiębiorcy muszą uważać, by przez pomyłkę nie zrobić przelewu do ZUS na dotychczasową, niższą kwotę. Karą za nieprawidłową lub spóźnioną wpłatę składek mogą być odsetki karne, grzywna do kilku tysięcy złotych lub dodatkowa opłata w wysokości do 100 proc. nieopłaconych składek. Tak radykalnych kar mogą się co prawda spodziewać raczej tylko ci, którzy notorycznie mają problemy z płatnościami, ale należy pamiętać, że nawet jednodniowe spóźnienie lub wpłata składki chorobowej (składowej ubezpieczeń społecznych) w niższej kwocie pozbawia przedsiębiorcę prawa do zasiłku chorobowego. Co więcej, zostanie ono przywrócone dopiero po kolejnych 90 dniach opłacania składki chorobowej w terminie.

Agata Szymborska-Sutton, Tax Care 

Do którego urzędu skarbowego złożyć roczne zeznanie podatkowe po zmianie adresu?

Podatnicy osiągający dochody zobowiązani są do 30 kwietnia złożyć wypełnioną deklarację podatkową do właściwego urzędu skarbowego. Właściwość tę ustala się według miejsca zamieszkania. Co jednak w przypadku zmiany adresu, a wraz z nim przyporządkowania do konkretnego organu podatkowego?

Miejsce zamieszkania lub pobyt
Deklarację podatnik powinien złożyć we właściwym dla siebie, urzędzie skarbowym. Zgodnie z przepisami, właściwość miejsca oznacza nic innego jak miejsce zamieszkania zainteresowanego, jeżeli dotyczy to rezydenta mieszkającego na stałe w Polsce.
Należy także pamiętać, że w przypadku, gdy podatnik nie posiada stałego miejsca zamieszkania na terytorium kraju, według regulacji podatkowych legitymuje się statutem nierezydenta, właściwość miejscową w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych ustala się zgodnie z miejscem pobytu tej osoby.
Przeprowadzka w trakcie roku
Zmiana miejsca zamieszkania oznacza zmianę właściwości miejscowej. Gdy podatnik zmienia miejsce zamieszkania lub pobytu w trakcie roku, w konsekwencji pociąga to za sobą zmianę przyporządkowania do danego urzędu skarbowego. W takim przypadku istotny z punktu widzenia rozliczenia podatkowego jest termin, w którym nastąpiła przeprowadzka związana ze zmianą przyporządkowania organu podatkowego.
Właściwość według ostatniego dnia
W myśl zapisu artykułu 18 ordynacji podatkowej, jeżeli w trakcie roku podatkowego lub określonego w odrębnych przepisach innego okresu rozliczeniowego podatnik zmieni miejsce zamieszkania, powodując tym samym zmianę właściwości miejscowej organu podatkowego, zobowiązany jest on dokonywać rozliczeń za ten okres w urzędzie skarbowym, pod który podlegał w pierwszym dniu roku podatkowego. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje jednak wyjątek od tej zasady. Zeznanie roczne trzeba bowiem złożyć do urzędu skarbowego, który był właściwy według miejsca zamieszkania w ostatnim dniu roku. Natomiast w przypadku, gdy podatnik wyprowadził się z Polski przed tym dniem, zeznanie musi złożyć do urzędu właściwego według ostatniego miejsca zamieszkania w Polsce. Regulacja ta nie pozostawia wątpliwości – nawet jeśli przeprowadzaliśmy się kilkakrotnie w ciągu roku, zeznanie złożymy do tego urzędu, na którego obszarze zamieszkiwaliśmy 31 grudnia.
Co w sytuacji złożenia deklaracji podatkowej do złego organu podatkowego
Pomimo, iż Ordynacja Podatkowa określa jasno kwestie dotyczące właściwości miejscowej urzędu skarbowego, do którego należy złożyć roczne zeznanie podatkowe, może zdarzyć się, że podatnik niejako z przyzwyczajenia dostarczy deklarację podatkową do „starego” urzędu skarbowego.
Nie oznacza to jednakże niewywiązania się z obowiązku podatkowego. W praktyce przyjęło się,
że organy podatkowe przesyłają między sobą stosowną dokumentację, a dzień złożenia pozostaje zgodny z faktycznym wpłynięciem deklaracji podatkowej, niezależnie od miejsca jej złożenia.
Iwona Cackowska, księgowa Tax Care

« Previous Entries Next Entries »