Datura

datura4Trudno opisac urode tych niezwyklych roslin. Nie oddaja jej w pelni nawet zdjecia. Dorodne rozlozyste drzewka lub krzewy o duzych jasnozielonych lisciach od wiosny az do póznej jesieni ozdobione sa mnóstwem kwiatowych kielichów kilkunastocentymetrowej dlugosci. Wieczorami wiekszosc odmian wspaniale pachnie. Nie pozwalajmy jednak dzieciom bawic sie nimi, poniewaz datury – podobnie jak wiele innych roslin z rodziny psiankowatych – sa silnie trujace.
W cieple i wilgoci
Niemal we wszystkich krajach swiata rosliny te potocznie sa nazywane anielskimi trabami. Natomiast fachowcy nie sa zgodni: jedni zaliczaja je do datur, czyli bieluni, inni, by odróznic wieloletnie drzewka od krócej zyjacych gatunków, stworzyli z nich odrebny rodzaj brugmansja. Drzewiaste datury pochodza z cieplych rejonów Ameryki Poludniowej. Wydaje sie nieprawdopodobne, ze te delikatne rosliny znosza uciazliwosci naszego klimatu. A jednak do redakcji nadchodza zdjecia przepieknych okazów. Datury naszych czytelników dorastaja nawet do 3 metrów wysokosci. Jednoczesnie moga miec ponad setke, a przez caly sezon – blisko pól tysiaca kwiatów! Nawet gdy nastaja chlodne noce, nadal kwitna, choc zaczynaja gubic liscie.

By dochowac sie dorodnego okazu datury, trzeba miec odpowiednie warunki. Przede wszystkim nalezy przeznaczyc dla rosliny sporo miejsca na slonecznym, zacisznym tarasie lub w ogrodzie. Na malym balkonie juz dwuletniej roslinie bedzie za ciasno. Potrzebne jest tez chlodne pomieszczenie, w którym bedzie spedzala zime. I jeszcze jedna istotna sprawa – datury wymagaja codziennego dogladania i czestego dzwiga- nia ciezkich wiader z woda. Jednak gdy spelnimy wymagania rosliny – satysfakcja gwarantowana.
Jak je zdobyc

  •  datura drzewko-resized  Ze sklepu Przewaznie datury: biala (Datura candida), zlocista (D. aurea), powabna (D. suaveolens), krwista (D. sanguinea) i pochodzace od nich odmiany mieszancowe sa sprzedawane wiosna.
  • Z sadzonek Jesli ktos ze znajomych ma piekny okaz tej rosliny, poprosmy go o odciecie krótkiego pedu. Sadzonki pobiera sie wczesna wiosna, a takze od czerwca az do póznej jesieni. Obcinamy wierzcholki pedów dlugosci 15-20 cm, tak by mialy lekko zdrewniala podstawe. Obrywamy dolne liscie, pozostawiajac 2-3 górne. Koniec sadzonki warto wlozyc do ukorzeniacza. Nastepnie umieszczamy ja w wilgotnym torfie zmieszanym z piaskiem i okrywamy perforowana bezbarwna folia. Ukorzenia sie w ciagu miesiaca. Wówczas przesadzamy rosline do zyznego podloza. Gdy osiagnie okolo 30 cm wysokosci, uszczykujemy jej wierzcholek, by sie rozkrzewila. Najlepiej, by jednoroczny okaz wytworzyl dwa-trzy proste pedy (boczne odrosty nalezy usuwac). Na kwiaty zwykle trzeba czekac do nastepnego roku.
    Lato w plenerze
    Datury wymagaja duzo slonca, dlatego od polowy maja do jesiennych przymrozków powinny stac pod golym niebem.
  • Na tarasie Zakupiona mala rosline od razu przesadzamy do 5-10-litrowej donicy z zyzna próchniczna ziemia o lekko obojetnym odczynie (pH 6-7,5). Kilkuletnie okazy wymagaja 20-40-litrowego pojemnika. Drenaz nie jest potrzebny. Czasem trzeba obciazyc donice kamieniami, aby byla stabilna.
  • W ogrodzie Najlepiej zadolowac rosline przynajmniej do polowy wysokosci donicy (pojemnik powinien miec duze otwory odplywowe), przedtem wkopawszy w tym miejscu sporo kompostu. Rosliny mozna tez posadzic bezposrednio w gruncie (bez pojemnika). Osiagna wyjatkowo duze rozmiary, ale ich przeprowadzka na zimowy spoczynek sprawi sporo klopotu.
    By obficie kwitly
  • Datura_stramonium_plantPodlewanie W czasie upalów rosliny bardzo obficie podlewamy, nawet kilka razy dziennie. W przeciwnym razie blyskawicznie zwiedna, straca liscie i paki.
  • Dokarmianie Od maja do polowy sierpnia co 4 dni stosujemy wieloskladnikowy nawóz dla roslin kwitnacych (ma duzo potasu i fosforu). Objawem zaglodzenia datury sa zólknace liscie, które szybko opadaja. Pod koniec lata dawka nawozu powinna byc mniejsza, a od wrzesnia calkowicie zaprzestajemy dokarmiania.
  • Szkodniki Soczysta zielen datur jest lakomym kaskiem dla mszyc, przedziorków i wciornastków. Uszkodzone przez nie liscie zólkna i opadaja. Nalezy wiec uwaznie je ogladac. Po zauwazeniu drobnych owadów, delikatnej pajeczynki lub przebarwien na lisciach, które swiadcza o ataku szkodników, trzeba dwa lub trzy razy, w tygodniowych odstepach, zastosowac preparat owadobójczy (np. Bio Isect, Kontrapest, Plant Spray albo Polysect).
  • Inne problemy Liscie datur sa niszczone przez ulewne deszcze, galezie zas moze polamac wiatr. Nie zawsze jestesmy w stanie je przed tym ochronic. Jesli jednak roslina jest w dobrej kondycji, szybko wypuszcza nowe galazki.
  • Usuwanie odrostów Drobne pedy, które tworza sie na kilkuletnich galeziach, nalezy obrywac, gdyz psuja pokrój rosliny. Usuwajmy tez owoce, zeby datura dluzej kwitla.
    Zimowanie
    Przed przymrozkami datury trzeba wniesc do pomieszczenia. Jesli rosnace w doniczce okazy postawimy na oszklonej werandzie lub w jasnym pokoju, przez krótki czas beda jeszcze kwitly. Nie wymagaja wówczas intensywnego podlewania. Najpózniej w listopadzie przycinamy im wierzcholki i przenosimy donice do chlodnego pomieszczenia. Egzemplarze rosnace w gruncie wykopujemy i przycinamy im konce korzeni oraz galezi. Karpe sadzimy w duzym pojemniku i obsypujemy torfem lub przechowujemy w skrzynce okrytej parcianym workiem. W temperaturze 5-8 st. C rosliny te moga zimowac w ciemnosci, gdy jest nieco cieplej, potrzebuja swiatla. Jednak w temperaturze powyzej 10 st. C traca odpornosc i pózniej slabo kwitna. Zima od czasu do czasu bryle ziemi podlewamy, by korzenie nie zaschly.

    Wiosenna pielegnacja
    W marcu datury budza sie do zycia. Okazy rosnace w pojemnikach przesadzamy do swiezej ziemi, skracajac im pedy i ewentualnie korzenie, jesli bardzo sie rozrosly. Nastepnie wynosimy je do chlodnego, jasnego pomieszczenia i zaczynamy regularnie podlewac, choc mniej intensywnie niz latem, a po 2 tygodniach takze dokarmiac nawozem dla roslin o ozdobnych lisciach (zawiera duzo azotu). Na poczatku maja rosliny przynajmniej przez tydzien hartujemy na swiezym powietrzu, w drugiej polowie miesiaca zas pozostawiamy je na tarasie lub w ogrodzie.

  • zródlo: domgazeta.pl

    Posted in: rosliny balkonowe Comments(0) January 2008