Liliowce – Hemerocallis

Liliowce - Hemerocallis (1)   Naleza do tej samej grupy roslin co trawy i rosliny cebulowe (czyli jednolisciennych). Jako byliny ogrodowe liliowce (Hemerocallis sp.) pod wieloma wzgledami zasluguja na najwyzsza ocene. Sa dlugowieczne, wytrzymale i przez caly sezon wegetacyjny maja dekoracyjne ulistnienie. Wiele, zwlaszcza starszych odmian, rozwija sie dobrze nawet na slabych i suchych glebach – choc najlepsze efekty mozna uzyskac na stanowiskach zyznych i umiarkowanie wilgotnych. Kwitnienie liliowców trwa kilka tygodni. Rozpoczyna sie juz w czerwcu (np. odmiana ‘Stella d’Oro’), jednak najwiecej odmian kwitnie w lipcu. Warto sadzic je w duzych kepach, gdyz pojedynczy kwiat zyje zaledwie 24 godziny.

Bezproblemowe
W ogrodzie mozemy je sadzic w pelnym sloncu przy poludniowych scianach budynków, jak i w miejscach pólcienistych. Kwiaty niektórych odmian (np. ‘Strawbery Candy’, ‘Niger Boy’, ‘Chicago Queen’ czy liliowiec cytrynowy) przyjemnie pachna i nadaja sie do scinania do wazonów. Aromat kwiatów szczególnie intensywny jest noca i wieczorami. Liliowce ceni sie równiez ze wzgledu na latwosc rozmnazania praktycznie o kazdej porze wiosny, lata lub jesieni. Do tego celu wybiera sie sredniej wielkosci kepy. Dzieli sie je na mniejsze lub na pojedyncze rozety lisci (kazda musi miec fragment korzeni i klaczy). Czy mozna zatem znalezc lepsze rosliny do ogrodu?
Przybysze ze wschodu
Liliowce - HemerocallisNa naturalnych stanowiskach liliowce wystepuja w Azji poczawszy od Japonii przez Chiny, okreg Amurski, az do Kaukazu. W Chinach i Japonii. Rosna tam na obrzezach lasów i na wilgotnych zyznych lakach. To kraje o bogatej tradycji ogrodniczej; uprawia sie je tam od wieków. Jedna z hipotez mówi, ze do Europy pierwsze gatunki trafily okolo XVI wieku. Byl to najprawdopodobniej liliowiec rdzawy (Hemerocallis fulva) oraz jego pelnokwiatowa odmiana ‘Kwanso’. Szybko rozprzestrzenil sie w uprawie ogrodowej. Gatunek ten, jak i wspomniana odmiana, silnie sie rozrasta. Jego kepy osiagaja wysokosc 50-60 cm, a kwiaty pojawiaja sie na ponad metrowych grubych lodygach. Nieco pózniej do uprawy w Europie wprowadzony zostal liliowiec Middendorffa (H. middendorffii) oraz cytrynowy (H. citrina). Formy naturalne liliowców, poza rdzawym, w uprawie ogrodowej praktycznie nie sa dzisiaj spotykane. Znajduja sie przewaznie w kolekcjach ogrodów botanicznych. Popularnosc zdobyly sobie rozliczne odmiany liliowca ogrodowego (Hemerocallis × hybrida), których uprawa, szczególnie w Stanach Zjednoczonych, rozwija sie dynamicznie juz od ponad 100 lat. Obecnie na swiecie zarejestrowanych jest nawet kilkanascie tysiecy odmian tych roslin!
Paleta barw
Jakie odmiany polecic do uprawy w ogrodzie? Zasadniczo nie ma zlych i kazda sie nadaje. Od dawna powszechnie uprawiane sa liliowce ‘Crimson Pirate’ o drobnych czerwonych kwiatach i ‘Summy Russel’ o kwiatach w kolorze ceglastym. Odmiana ‘Tejas’ ma równiez czerwone kwiaty o srednicy 10 cm. Z odmian kwitnacych na zólto na uwage zasluguje karlowa odmiana ‘Stella d’Oro’, dorastajaca do 40 cm wysokosci. Z silniej rosnacych godna polecenia jest zlotozólta ‘Sunday Afternoon’ dorastajaca do 70-80 cm oraz obficie kwitnaca ‘Mary Todd’, której kwiaty ozdabia delikatna falbanka na brzegach platków. Cytrynowymi kwiatami wyrózniaja sie liliowce ‘Hyperion’ i ‘Bitsy’.
Liliowce - Hemerocallis (2)Z karlowych liliowców o kwiatach barwy czerwonej, rózowej lub fioletowej warto zwrócic uwage na kremowozólta ‘Lullaby Baby’, fioletoworózowa ‘Dorothy Lambert’ i rózowa ‘Little Joy’. Ciekawe kwiaty ma liliowiec ‘Little Missy’ – jego fioletoworózowe platki maja biala obwódke, czy Prerie Bells’, których rózowe platki przecina jasna smuga. Odmiany karlowe warto sadzic w nieco wiekszych grupowych nasadzeniach zlozonych z kilku lub kilkunastu roslin.
Liliowce mozna zestawiac z kosaccami, funkiami, zurawkami, lubinem ogrodwoym i piwoniami. W cienistych miejscach ladnie komponuja sie z kepami paproci, jezyczki i rodgersaji kasztanowcolistnej. Zestawienia te gwarantuja nie tylko efekt podczas kwitnienia, ale równiez ciekawy kontrast ulistnienia kiedy byliny juz przekwitna.
Uprawa liliowców jest naprawde latwa. To byliny polecane zarówno dla poczatkujacych ogrodników jak równiez dla bardziej doswiadczonych, zwlaszcza odmiany najnowsze, a przede wszystkim dla osób zapracowanych. Wiele odmian na srednio zasobnych glebach nie potrzebuje praktycznie zadnych zabiegów. Wczesna wiosna nalezy tylko usunac resztki zeszlorocznych, zaschnietych lisci i pedów kwiatowych.

 

zródlo: dom.gazeta.pl

Posted in: rosliny ogrodowe Comments(0) January 2008