Perełkowiec japoński
Perełkowiec japoński, szupin chiński, szupin japoński, sofora japońska (Styphnolobium japonicum (L.) Schott) – gatunek drzewa z rodziny bobowatych. Pochodzi z Chin[2]. Sprowadzony do Europy w 1750 z Japonii[3]. W Polsce wysadzany w parkach i ogrodach botanicznych.
Morfologia
Pokrój
Drzewo dorastające do 25 m. wysokości z szeroką zaokrąglona koroną.
Pędy
Gałązki ciemnozielone. Kora na starych pędach ciemnoszara głęboko spękana.
Pęd zbierzysty lekko wygiety, zgłóbienia na węzłach, miedzywęźla nieregularne. Bardzo nieliczne przetchlinki. Pąki ukryte w pachwinie liści[4].
Drewno
O brązowej twardzieli. Twarde, lekkie, wytrzymałe o dobrych właściwościach technicznych[5]
Liście
Ulistnienie skrętoległe, liście nieparzystopierzaste o długości do 25 cm. składające się z 5(11) do 17 listków, listki jajowate długości 2(3)-5 cm. Górna strona liści ciemnozielona i błyszcząca, dolna sinawa (owłosiona). Listki na końcach zaostrzone.
Kwiaty
Zebrane w luźne wiechy na pędach szczytowych do 30 cm. długości. Kredowobiałe, obupłciowe.
Owoce
Zielone mięsiste strąki, przewężone między nasionami, w przekroju okrągłe do 8 cm. długości, 3-6 czarnych nasion w strąku. Miąższ zielony, galaretowaty.
Biologia i ekologia
* Kwitnie w końcu lipca i w sierpniu. Kwiaty zapylane przez owady. Owocuje we wrześniu i październiku. W Polsce nasiona bardzo rzadko dojrzewają, konieczny do tego jest długie i ciepłe lato. Rozpoczyna owocowanie w wieku 30 lat.
* Wszystkie części rośliny są trujące. Liście są bogate w rutynę[5].
* Siedlisko: Duża tolerancja w stosunku do gleby. Lubi gleby żyzne świeże i głębokie w miejscach ciepłych, słonecznych osłoniętych. Szupin chiński jest odporny na suszę, zasolenie i zanieczyszczenie powietrza. Nieodporny na mrozy, szczególnie siewki i osobniki młode.
Zastosowanie
Roślina ozdobna
W Polsce obecnie prawie niesadzona. Późne kwitnienie i późne zrzucanie (listopad) liści czynią z sofory japońskiej ciekawe drzewo dekoracyjne. Liście opadające późną jesienią w przeciwieństwie do większości gatunków ozdobnych nie zmieniają barwy. Urozmaica i ożywia kolorystykę jesiennego parku.
Roślina miododajna
Cenna dla przeszczelarstwa ze względu na późne kwitnienie miododajnych i pyłkodajnych kwiatów.
Roślina lecznicza[5]
Wykorzystywana w tradycyjnej chińskiej medycynie ludowej, zaliczana do 50 podstawowych ziół. Liście ze względu na bogactwo rutyny, szczególnie przed otwarciem kwiatów, posiadają właściwości lecznicze podobne do ziela gryki.
Roślina przemysłowa
Drewno odznaczające się dobrymi właściwościami technicznymi ma zastosowanie w stolarstwie, meblarstwie i przemyśle parkietowym oraz w wyrobie instrumentów muzycznych.
Ciekawostki
* Jedna z nazw polskich – perełkowiec japoński – pochodzi od charakterystycznego wyglądu strąków, przypominających perełki.
* Jedne z angielskich nazw gatunku to Japanese pagoda tree, scholar tree, Chinese scholar tree.
* Stare okazy sofory japońskiej znajdują się m.in. w Warszawie w w Ogrodzie Botanicznym PAN, Ogrodzie Botanicznym Uniwersytetu Warszawskiego i we Wrocławiu w Parku Szczytnickim.
Zostaw komentarz