Skalnica gronkowa
Skalnica gronkowa (Saxifraga paniculata) – gatunek rośliny należący do rodziny skalnicowatych.
Rozmieszczenie geograficzne
Występuje w Azji (Iran, Turcja, Kaukaz) i we wschodniej, środkowej i południowej Europie. W Polsce występuje w Tatrach, w Pieninach, na Babiej Górze i na Podhalu, gdzie schodzi z gór wzdłuż dolin rzek. W Tatrach jest pospolita. Rzadko spotykana jest też w Bieszczadach. Poza tym obszarem spotyka się ją rzadko, tylko na pojedynczych stanowiskach na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej.
Morfologia
- Pokrój – Typowa roślina poduszkowa, tworząca silnie zbite, niziutkie darnie.
- Łodyga – Wzniesione, słabo ulistnione i nierozgałęzione łodyżki kwiatostanowe osiągają wysokość do 40 cm.
- Liście – Grube, sinawozielonej barwy, długości 1-5 cm, owalne i wydłużone, o drobno piłkowanych brzegach i orzęsionej nasadzie. Szczyt liści tępy, lub zaostrzony. Liście przy ziemi tworzą zbitą różyczkę liściową składającą się z liści i krótkich, płonnych łodyżek. Na górnej stronie liści występują charakterystyczne, małe dołeczki, tzw. wypotniki, pokryte płytkami wapienia. Największe skupienie tych płytek wapienia znajduje się wokół brzegów liści, nadając im białą barwę. Liście na łodydze kwiatostanowej są mniejsze od liści przyziemnej różyczki i bardziej wydłużone. Ustawione są naprzemianlegle, rzadko.
- Kwiaty – Kwiaty zebrane w wiechę lub podbaldach na szczycie łodyżki kwiatostanowej. Wyrastają na długich szypułkach. Ich nagi kielich składa się z 5 jajowatych działek zielonej barwy, korona z 5 białych płatków 2-3 krotnie wiekszych od działek kielicha, nakrapianych drobniutko czerwonymi plamkami. Wewnątrz okwiatu 10 pręcików i jeden słupek z dwoma szyjkami.
- Owoc – Mieszki zawierające bardzo lekkie nasiona, wysypujące się przy drobnych nawet drganiach lub podczas wiatru.
Biologia i ekologia
- Rozwój: bylina,chamefit. Kwitnie od czerwca do lipca, zapylana jest przez muchy.
- Siedlisko: preferuje podłoże wapienne, ale rośnie też na granicie. Jest gatunkiem arktyczno-alpejskim. Występuje głównie na skałkach, piargach, niskich murawach, w kosówce. Jest wytrzymała na suszę – w grubych liściach magazynuje wodę. Rozmnaża się nie tylko przez nasiona, ale również wegetatywnie – na krótkich rozłogachregla dolnego aż po piętro turniowe. wytwarzane są różyczki liściowe, które mogą być roznoszone przez zwierzęta, wodę i wiatr. W Tatrach występuje od
- W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla Ass. Saxifrago-Festucetum versicoloris i związku zespołów (All.) Potentillion caulescentis.
Zagrożenia i ochrona
Roślina objęta w Polsce ścisłą ochroną gatunkową. Zagrożeniem jest naturalna sukcesja ekologiczna, w wyniku której skalnica gronkowa zostaje zagłuszona przez inne rośliny oraz wykopywanie jej okazów do sadzenia w ogródkach przydomowych. Według Światowej Unii Ochrony Przyrody gatunek zagrożony (kategoria zagrożenia LR).
Zastosowanie
Jest uprawiana jako roślina ozdobna. Szczególnie nadaje się do alpinarium, gdzie moze być uprawiana nie tylko w gruncie, ale również w szczelinach skał, na murkach. Wymaga przepuszczalnej gleby o odczynie zasadowym ( z dodatkiem wapieni) oraz słonecznego stanowiska. W uprawie oprócz formy typowej występują kultywary różniące się wielkością i barwą kwiatów, np. `Rosea` ma jaskrawe, bladoróżowe kwiaty, `Minima` to forma karłowa o bardzo małym wzroście. Rozmnaża się ją z nasionlub przez podział darni (jesienią).
2 Responses to “Skalnica gronkowa”
Zostaw komentarz
April 19th, 2011 at 6:38 am
That’s really thninikg out of the box. Thanks!
April 19th, 2011 at 8:42 pm
F6rg8L fpoqhkalfsud